SOCIAAL VERKEER
is het niet om te gieren
dat wij, sociale dieren
elke dag daten in de file
ons daar doorheen pielen
en elkaars reis verstieren
Fietsend door het leven, wachtend op een trein die niet komt, file op de A2: onderweg zijn levert onvermoede poëzie op. Gedichten over vervoer en verkeer, en over alles waar de reis symbool voor staat.
is het niet om te gieren
dat wij, sociale dieren
elke dag daten in de file
ons daar doorheen pielen
en elkaars reis verstieren
Comfortabel achter het stuur
Ruitenwissers doen hun werk
Bestemming over twee straten
Waze bekommert zich om mij
De auto is reizen
Regen sloopt fietsers
Voetgangers zijn niet beter af
In maatpak op lederen zetels
De radio lost een hit
Mijn oren herkennen
Neurieën tussen plensbuien
Geluksoprispingen
Scherm mobieltje licht op
Mijn aandacht neemt een bocht
Een dreun op de motorkap
Tesla schiet in actie — noodstop
Een fiets — verhakkeld
Een kind — hooguit tien
Rood — weggespoeld
Gezicht — naar beneden
Aan Antwerpens Scheldekade
liggen vaartuigen
met welbekende
of verborgen bestemming
grote schepen rusten stil
wachten op hun verre reis
over wereldzeeën
hun kleine zusters
verheugen zich op
de vertrouwde vaart
langs nabije kusten
dan wel over rivieren
boten voor tochten
in en nabij de haven
zijn blij dat ze spoedig
hun schroef en roerwerk
weer mogen gebruiken
al wat hier ligt aangemeerd
voelt zich eensgezind
onder de wakende blik
van Kasteel Het Steen
het verre milde oog
van de geliefde Kathedraal
gesterkt door de hand geboren
uit gebouw der nijverheid
waaruit de Vlaamse geest
schappelijk verstrooid wordt
over nabijheid naar verte.
Eindeloos duurt de reis
Langs eindeloos veel stations,
Met eindeloze stromen passagiers,
Die komen en weer gaan.
Soms reis ik met de trein mee,
Soms reis ik achteruit,
Bij het begin stap ik de trein in,
Bij ’t einde van de reis uit.
Soms is dat einde weer ’t begin
Van de volgende reis,
Soms tussen begin- en eindpunt in.
Bij treinreizen is steeds ’n verrassing
Wie er reist met je mee,
Soms verrast dat de trein op tijd rijdt.
Wijl de trein met sneltreinvaart
Vooruit snelt naar de bestemming,
Ga ik steeds verder achteruit,
En toch, en toch,
Bereik ik tegelijk die bestemming!
Werken waar je woont,wonen waar je werkt
Iets wat je in je portemonnee zeker merkt
Later van huis en eerder thuis
Meer tijd voor o.a.de televisie buis
Minder CO2 of dure benzine
Dat is toch ook verdiene
Meer tijd voor bij een vriend
Net wat je zelf hebt uit gekiend
Meer tijd voor bij je sport
Waarvan je ontspannen word
Meer aandacht voor je gezin
Dat is zowaar geen onzin
Met je partner naar de stad
Neem je cola met patat
Met de kinders naar 't plantsoen
Kun je niet vaak genoeg doen
Ies
De jongeman
verzot op voertuigen
kijkt naar bromfietsen
uit ver verleden
die ruim een halve eeuw
voor diens geboorte
over wegen denderden
ogen vol bewondering
en verlangen voor zich wonnen
hij speurt en zendt vragen
op papier dan wel met stroomkracht
door het land
om die bedaagde brommers
zo sterk als pas gemaakt
of reeds aftands
naar hem toe te sturen
schuren en bergplaatsen
glanzen hoop gevend
openen zich blijmoedig
verzorgen zijn hartenwens.
Plotseling verstoord wordt de zondagse rust...
Een motorclub of iets dergelijks scheurt voorbij
Zeker vijftien man op rij!
De te passeren kleine rotonde kreunt onder hun
lawaai Lang duurt dit echter niet: zij zijn in
recordtijd weer voorbij op deze zonnige lentedag
In stilte verzuchtend: liefst blijven zonder averij en
zeker nú als motorrijden juist weer kan en mag.
Vrijwel dagelijks kan ik me verbazen over de voertuigen
die het zoal voor onze jeugd geeft...
Een overduidelijk bewijs wel van de materiële rijkdom,
terwijl jijzelf menig maal voor je leven erdoor beeft
Natuurlijk geeft het de inmiddels ouderwetse step, in
talloze kleuren en maten Vaak nog tamelijk jonge kinderen
scheuren over voetpaden voort! Verbodsborden lijken
niet te bestaan terwijl ouderen vaak nog maar net op tijd
wegspringen kunnen gaan
We hebben het nog niet gehad over de meerdere typen
fietsen, al dan niet gemotoriseerd... Laat staan zware,
motorachtige 'dingen', indrukwekkend in hun uiterlijk
Zware, brede banden en een statussymbool voor de oudere
jeugd
Ik eindig bij mijn eigen, toen nog tweede hands fiets mét
houten blokken op de trappers, wegens te verwachten groei
En rijk dat ik me toen voelde, zozeer ermee opvallen deed ik
bar weinig tot niets
Op wéér wat oudere leeftijd mijn trouwe Solex, waarvoor mijn
ouders zo hard hebben gespaard... Heden ten dage geeft het
veel verschil met vroeger jaren... De moraal van de toenmalige
zuinigheid zelf nog steeds bewaard.
Zo'n zwarte herenfiets van vroeger en met stang
De man in kwestie die een been met gemak
erover slingerde en uitstekend vooruit kwam!
Soms werd een jong kind op de stang voor
geplaatst Een zitje was nog niet beschikbaar
Met enige pech gleed dat ernaast en maakte
dan hevig misbaar
Onuitwisbare beelden van een totaal andere
tijd... In een verborgen hoekje bij mezelf
opgeslagen Heel vertrouwd en bekend zo wijd
en zijd?
Onderweg naar
school, werk, familie, vrienden
samen of alleen,
jong en oud op
de fiets, scootmobiel of in
de tram.
Tijdens spits of
wanneer het rustig is,
altijd een middel van
vervoer nodig.
Vreemden of
bekenden zien
in beweging ergens
naartoe.
Misschien met een doel
misschien zomaar,
altijd
onderweg.
Op de parkeerplaats staan ze in het gelid
Rood en blauw grijs zwart en wit
Op de wegen snellen ze voort
Zoemen en brommen wat je dan hoort
Vrachtwagens beladen op weg
Hebben ze pech versperren ze de weg
Ambulance,brandweerauto en politiewagen
Moeten soms door het verkeer heen jagen
De auto is een begerenswaardig ding
Het brengt je steeds naar je bestemming
Naar Groningen of naar Maastricht
Naar Rome of naar Berlijn wellicht
Auto's rijden maar heen en weer
In files en het bijna chaotisch stadsverkeer
Van huis naar werk van werk naar huis
Is dat een klein beetje een gekkenhuis
Hoe moet het dan carpoolen,slapen op je werk
Het hoeft niet,de economie is nog sterk
En die vervuiling die beruchte CeeOtwee
elektrisch rijden helpt ons mee
De straten in de binnen stad
staan vol auto's zag je dat
Een kind kan daar haast niet spelen
Moet de ruimte met voertuigen delen
En dan die verkeersongelukken
Dronken chauffeurs zijn echte krukken
Mens en dier lopen dan gevaar
Ik verzin het niet het is gewoon waar
Ies
Voor het blauwe sta ik stil
Witte vlakken, groot verschil
Vastgeprint sta ik daar maar
Niemand vraagt me wat ik wil
Midden in een grote stap
Sta ik daar op de weg
Als er nu een auto komt
Heb ik dikke vette pech
Kinderen sta alsjeblieft niet stil
In t midden van een zebrapad
Als je daar staat zoals ik
Ben je straks helemaal plat
1. Hier dan op te volgen en hopelijk geen spijt...
2. Veiligheid voorop en conform het geldende beleid
3. Onbedwelmd achter het stuur uitgerust en voorbereid.
4. Concentrerend anticiperend...
5. ...agressie hierin vermijd!
6. Voor een doorstromende interactie
7. ...oftewel een continuïteit .
8. Hetgeen verboden en geboden
9. Welgeleerd en toegepast...
10. Dan slagend en bevrijd.
1. Hier dan op te volgen en hopelijk geen spijt...
2. Veiligheid voorop en conform het geldende beleid
3. Onbedwelmd achter het stuur uitgerust en voorbereid.
4. Concentrerend anticiperend...
5. ...agressie hierin vermijd!
6. Voor een doorstromende interactie
7. ...oftewel een continuïteit .
8. Hetgeen verboden en geboden
9. Welgeleerd en toegepast...
10. Dan slagend en bevrijd.
Opvallend aan deze verzameling: bijna geen enkel gedicht gaat alléén over vervoer. De fiets, de trein en de auto blijken in handen van dichters vooral metaforen op wielen. Fietsend door het leven, tegenwind incluis, is misschien wel het meest Nederlandse levensmotto dat er bestaat, en meer dan één dichter hier heeft het uitgewerkt. De trein staat voor de loop van het leven: instappen, uitstappen, de verkeerde nemen, iemand uitzwaaien op het perron. En de file is een dankbaar decor voor mijmeringen over waar we met zijn allen eigenlijk zo hard naartoe moeten.
Daarnaast is er het gewone, herkenbare onderweg-leven: de ouderwetse herenfiets die generaties meegaat, de eerste autorit na het rijexamen, verkeersveiligheid bezongen met een ernstige ondertoon, want ook verlies in het verkeer krijgt hier soms woorden. Forensen vinden hier hun dagelijkse ritueel terug; wie nostalgisch wordt van stoomtreinen en solexen, komt eveneens aan zijn trekken.
Wie het reizen zelf viert, leest verder bij reizen en vakanties. De levensweg als groot thema vind je bij de gedichten over het leven, en alledaagse voorvallen onderweg passen bij belevenissen. Overkomt jou onderweg weleens een gedicht? Stap af en schrijf het op — de mooiste regels ontstaan tussen vertrek en aankomst.