Omgekeerde tijd
Toen ik groot was
klom ik tegen de gevels
van mijn huis in wording
Ik wandelde over bospaden
met in de berm
overhangende distels
Eens stak ik een brug over
in de schaduw
van de leuning
Toen ik klein was
tuurde ik tussen de spijlen
naar de bloemetjes op het zeil
Elke zaterdagavond
zat ik met blote billen
op het granieten aanrecht,
mijn voeten in een teiltje lauw water
Door de week
fietste ik op mijn verfafgebladderde fietsje
met slappe handremmen
Heimwee
Dat trekkende gevoel naar een plek, een tijd of een thuis dat er niet meer is. Deze heimwee gedichten verwoorden het verlangen terug: naar het dorp van vroeger, het land van herkomst of gewoon naar hoe het was.
De torenklok in het oude dorp
De torenklok die altijd op 12 uur bleef staan in het oude dorp,
Verhaalt van vergeten tijden en een verloren leven,
Wanneer de zon zijn hoogste punt bereikt,
Schijnt het licht op de stenen, grijpt de stilte naar verleden.
Met elke tik die bleef uitstaan,
Gingen de dagen voorbij in een dromerige woestijn.
De mensen liepen in cirkels, keer op keer,
Vergeten hoe de tijd ons met zich mee kan zijn.
De klokken zonder geluid, als een echo van het vergaan,
Verweven met herinneringen, als een oud verhaal.
Een herder die roept, een kind dat lacht,
In de schaduw van de toren lijkt soms de tijd te vervagen.
Maar toch, op stille nachten,
Wanneer de sterren flonkeren als vergulde dromen,
Voelt men de kracht van die vaste plek,
De torenklok, een baken dat ons nooit heeft verloren.
Henk Dekkers
2025
Echo van een terugblik
Zon, zee en strand
Hoogtij van de zomer
Vreugde en geluk
Zijn aan elkaar gewaagd
Zon parelt massaal licht
Mijn ogen: de tijd van hun leven
Jouw aanblik behelst
Mijn alfa en omega
Zee, waar Neptunus heerst
Onmetelijk blauw
Werkt verblindend
Voor wie er zich in verliest
Strand waar zand huist
En korrels zich goed voelen
Golven laten niet af
Vallen in herhaling
September is wreed
Liefde die kort bloeide
Een wereld die verderging
Dan de horizon alleen
Wat verboden werd verklaard
Zindert als echo nog na
In mijn herinnering
LeegLoos
Soms heb ik heimwee
naar ijsbloemen en een kruik
oude winterfantasieën
bij foto's van het plein
ons huis vol tantes
de tuin vol appels
een mand vol noten
altijd iets te vieren
toen, maar voor nu
is dat veel te ver
nu is het leeg
achter de foto's
die ik mee kon nemen
Ik mis het woeste land
het wonder van de tuinen
ik mis de onverpakte geuren
van de markt en de hartstocht
ik mis de liedjes uit mijn jeugd
gewist en overschreven
leid ik een nieuw leven
in mijn verhuisde hand
— Zyw Zywa
Ontmoetingsplaats
Hij was ooit een ontmoetingsplaats met herinneringen en emoties,
een stille bewaarder van geheimen
Elk voorjaar vers gelakt met bruine houtbeits,
om de tand des tijds te overleven
Erop gezeten met benen gespreid, kon je je gelaat weerspiegeld zien
in glanzende ambere verfschittering
Ietwat verwrongen door lichte welvingen van de zitplanken,
waardoor een tableau van licht en schaduw zichtbaar werd
Nu staat hij verwaarloosd onder een uitwaaierende kastanjeboom
Altijd in de schaduw en bedekt met gekrulde klamme bladeren
Tussen de plankspleten zitten zelfs kastanjes geklemd
Er is geen stiltezoeker meer die deze vergane rustplaats met een blik vereren wil
Geboortestraat
Ik wandel graag in mijn geboortestraat
Daar kan ik mezelf zijn en mijn kindertijd herbeleven
Mijn gedachten gaan terug toen ik mijn eerste stappen buiten zette
Ik herinner me hoe ik over een steentje gevallen ben en mijn knie bloedde
Ik droom nog dagelijks over die straat
Mijn hart wordt dan verwarmd door vroegere zon en regen
In mijn verbeelding blaas ik zo hard op mijn trompet totdat bladeren ritselen
Als ik mijn oren spits hoor ik korenhalmen van nabijgelegen land zingen
Verlangen:
In stilte verlangend naar thuis,
voel ik me eenzaam in de nacht.
Mijn hotelbed is koud en kuis,
ik vergeefs om mijn liefje smacht.
Goed begin het halve werk
Het is beter ge ge bezint
vóór ge aan de lange reis begint.
Nu ge noodgedwongen ten halve keert
vermijdt ge ten hele verdwaalt,
wijl ge niet wist wat te beginnen,
terwijl het eind al lang was in ‘t zicht.
De achterstand is vooruitgeschoven,
nu ge bij ‘t begin al vóór ’t eind zijt gezwicht.
Meanderend op weg naar het eind,
wijl in den beginne ontbrak het doel,
verdwaalt ge halverwege in een warboel,
zodat het eind uit ‘t zicht verdwijnt.
De reis werd een uitzichtloze tocht,
terwijl ge uw ziel en zaligheid er voor verkocht.
Voor ’t eind zijt ge op uw schreden teruggekeerd,
door verdriet en heimwee verteerd.
Oma maakt kruiswoordpuzzels
Menig keer had zich mijn oma met haar
goudkleurig lorgnet aan haar eettafel gezet
De grote lamp daarboven brandde gezellig
en heel functioneel
Oma tuurde ingespannen op een kruiswoord-
raadsel Zo vaak al won zij en kreeg haar deel
Nu zit ikzelf op bijna dezelfde wijze na te denken
maar bij mij zal de uitkomst vast langer nemen!
Een prijs, hoe klein dan ook, is vooralsnog buiten
beeld...Oma gaf me wel altijd het voorbeeld wat
stug doorzetten zoal vermag Vergezeld van een
kopje thee mét koekje dat zij me hartelijk dan gaf
Deze mij zo vertrouwde plaatjes hóren gewoonweg
bij haar Wie had ooit kunnen dromen van mijn
pogingen iets ervan te evenaren? In het geheel niet
daar!
Dakoyria, 2023.
— Dakoyria
Petroleumlamp van vroeger
Waarom ik opeens aan dit beeld van heel vroeger kom?
Heel erg klein nog moet ik zijn geweest
Bij oma hing boven de tafel nog zo'n oude petroleumlamp
Was er nog geen electra of speelde de prijs een rol?
De lamp werd geregeld bijgevuld en brandde dan weer
als een zonnetje... Een lange periode heeft dit alles
vast niet geduurd
De herinnering was niet meer dan een flits, maar heel
even was ik ervan vervuld.
Dakoyria, 2022.
— Dakoyria
Geen weg terug
Ik woonde niet eens aan een rivier
toch staar ik weer in de verte
naar niets, naar het water
dat ook niet kiezen kan
waar het terechtkomt
over welke giftige gronden
en stekelige verwachtingen
verdund, bevroren of aangevreten
door duizend kilometer zon
Aan mijn schouders groeien
zwarte vleugels van heimwee
maar ik weet me gedekt
door de leeuw van mijn plichten
jegens mensen zoals ik
die ooit ergens dromend
vertrokken zijn en geleerd hebben
dat er geen weg terug is
naar hun jeugd
— Zyw Zywa
thuis
tik tok
ik kijk naar de klok
klik klak
nog een vak
alles is een ruis
weer naar huis
tik tok
thuis tikt er geen klok
Ontdekkingsreis
Zijn we er?
.....Ja, we zijn er. Luister!
Ken ik dat?
.....Ja, hier is het
Hoe weet je dat?
.....Luister! Dan weet je het
Wat hoor jij dan?
.....Het orgel van de stad
.....Kijk naar die man!
.....Zijn bewegingen
.....De gymnastiek
.....De rode kleren
.....Het is duidelijk
.....Merk je het?
Waarom . . . ?
.....De wonderen!
Ik zie die man
.....Hij danst de stad
Ja, hij danst wel goed
.....De wonderen van mijn stad
Dus we zijn er?
— Zyw Zywa
Veranderde sfeer in flatgebouw
Je bewoont aanvankelijk met allemaal nieuwe
bewoners een spiksplinter nieuw flatgebouw
Men komt uit allerhande windstreken, is met
de verhuizing en inrichting heel druk in touw
Na verloop van enige tijd wordt er links en
rechts wat kennis gemaakt, de laatste bezig-
heden voor even wat gestaakt Vriendschappen
die ontstaan... De aanleg van een Jeu-de-Boules
baan Een heuse competitie daarin wordt er gestart;
een echtpaar dat met soep en broodjes maken
begon, die men als hongerige wolven at
De geliefde lief-en-leedpot voor ziek en zeer
Die hechte band waarbij jij je zo prettig voelde,
geleidelijk verstoord door sterfgevallen, verhuizingen
van dementen naar elders en ga maar door
Nieuwe bewoners die zo anders dachten en bedoelden
Een zekere 'clan' is zelfs ontstaan, komend uit het
zelfde dorp vandaan...
Hoewel de oude garde zich heus wel soepel opstelt
en heel vaak maar zweeg
kenden de oudgedienden heel vaak een rug waarnaar
men slechts keek... Open staan voor elkaar is een
'must' Voor het moment daarop nog niet zo gerust.
Dakoyria, 2021.
— Dakoyria
Donkere dagen
Ik wil me niet verschuilen,
achter het gemis en pijn.
Al moet ik soms wel huilen,
het koorleven was zo fijn.
Toch zal ik blijven dromen,
druppel voor druppel komt het weer.
Ik weet dat het terug zal komen,
we zingen weer samen op een keer.
Het is misschien niet het ergste wat er is,
maar het positief geluid van het koorleven,
is iets dat ik echt wel mis.
L.G
Heimwee is verlangen met een adres. Soms is dat adres een echte plek: het geboortedorp, het huis van opa en oma, het land dat je verliet. Maar minstens zo vaak is het een tijd: de zomers van je jeugd, de keukentafel van toen, een wereld die trager en overzichtelijker leek. De dichters in deze groeiende verzameling schrijven over beide vormen, en wie zelf weleens terugverlangt, herkent het meteen: heimwee doet pijn en troost tegelijk.
Het thema grenst aan een paar buren die het verkennen waard zijn. De beelden waar heimwee zich aan vastklampt, staan uitgewerkt bij herinneringen en vroeger; het gemis dat erin doorklinkt, kleurt ook veel gedichten over verdriet. En omdat heimwee vaak begint met vertrekken, liggen de gedichten over landen en steden, en zelfs die over reizen en vakanties, dichterbij dan je denkt.
Vijfendertig dichters gaven hun verlangen al een plek; het is een kleine, eerlijke verzameling die langzaam aangroeit. Waar verlangt jouw hart naar terug? Schrijf het van je af. Op papier is de weg terug altijd open.